dinsdag, april 21, 2009

Christelijke vis in Romeinse tijd


In het Journal of Archaeological Science staat een verhaal over het menu van de vroege Christenen in Rome. Het botmateriaal van 27 menselijke resten uit de catacomben van de heilige Callixtus langs de via Appia is onderzocht. Een gebied dat tussen de derde en vijfde eeuw in gebruik was, ook al is de C14 datering van sommige skeletten ouder, namelijk 2e eeuw van onze jaartelling. Er zijn kleine graven en grote monumentale graftomben gevonden en botmateriaal uit zowel de armere als rijkere graven werd onderzocht.
De voetbeentjes, vingerkootjes of ellepijpen leverden voldoende collageen om isotopenonderzoek te kunnen doen, op basis waarvan je iets over hun eetgewoonten zou kunnen zeggen. Veel onderling verschil was er niet, hetgeen betekent dat deze mensen tot dezelfde leefgemeenschap behoorden en over ongeveer hetzelfde voedsel beschikten. In vergelijking met ander botmateriaal uit Italie en het Westelijke Mediterrane gebied blijkt dat deze Christenen veel zoetwatervis aten in vergelijking. Gemiddeld 30 procent. Dat is heel hoog, ook al is het een onderdeel van de rest: schaap, geit, rund, graan, fruit en groenten.

Onderzoeker Leonard Rutgers, verbonden aan de Universiteit van Utrecht, stelt in het artikel dat de Romeinen de voorkeur gaven aan zeevis boven zoetwatervis. In het jaar 301 trachtte keizer Diocletianus de prijs van zoetwatervis vast te stellen op ongeveer een derde van de zeevis. Zo was het ook voor de arme mensen een bron van proteinen.
De consumptie van zoetwatervis heeft volgens de onderzoekers waarschijnlijk geen religieuze betekenis, maar zegt vooral iets over de relatieve armoe van de vroege Christenen. Ook als stond de Ichtus symbool voor Christus.

Is het echt zo, dat de Romeinen de zoetwatervis minderwaardig vonden? Ik geloof daar niets van. Ausonius dicht er in zijn Mosella uit de vierde eeuw vrolijk op los: chic zijn forel, barbeel, zalm, zalmforel,grondel, meerval baars

Over jou zal ik niet zwijgen, baars, jij die de lekkernij bent van de tafels.

De troost van de arme man: snoek, zeelt, alver.
De opinie van Ausonius zal niet veel verschillen van die van de elite in Rome. Hebben de Christenen dan van snoek, zeelt en alver geleefd?

Labels:

0 reacties:

Een reactie posten

Aanmelden bij Reacties posten [Atom]

<< Homepage