maandag, juni 08, 2015

Aardbeienfeest

Vandaag vieren Willem & Drees hun zesjarig bestaan  met een aardbeienfeestje in Huis Frankendael. Natuurlijk ga ik daar heen. Al jaren fan van smaakaardbeien. Wat blogde ik er de laatste  jaren zo over? Hier een bloemlezing

Over de oorsprong van het woord:
Wat geschiedenis van de Europese aardbei: de fragaria vesca, en moschata, onze wilde aardbeien, bosaardbeien, hoe je ze noemen wilt. Dat fragaria is Latijn en slaat op de geurigheid van de vrucht.
De Romeinen vonden ze lekker, maar besteden er in hun geschriften niet ovematig veel aandacht aan. De eerste teeltgegevens vind je in 1324 in Frankrijk waar in de rekeningen van een ziekenhuis de aankoop en verzorging van aardbeienplanten staat. Het gaat dus om de medicinale toepassing. Blaadjes, wortels, vruchten werden gebruikt voor thee, siroop, zalfjes.
In 1368 planten ze 12.000 (twaalfduizend!) plantjes in de koninklijke tuinen van het Louvre. De oudste tekening tot nu toe lijkt die van de Herbarius latinus moguntiae uit 1484. (Moguntia, Mainz in Duitsland). Allemaal kennis uit het Franse handboek, waar ik opeens de term haarbeer tegenkom, voor de moschata in Duitsland en Belgiƫ.

De moschata gaat in de 15e eeuw de vesca vervangen.Maar Haarbeer als naam? En hoe zat dat dan in ons land? Aha, daar kom ik ergens een mooie verwijzing tegen, een manuscript uit Vlaanderen, 1351. Nemt ripe hertbeyeren ende legse in wine ende laetse verrotten. Dat verrotten zou ik niet zo letterlijk nemen. Marineren of macereren klinkt een stuk leuker.

Hertbeyere, dat wordt dan later ertbeiere, of erdbere, of eerdtbesie, aerd-besie, aardbes, aardbei, aardbezie. Waar is die H gebleven? En waar werd de T een D? Of waar verdween de T of D? Zouden aardbeien eigenlijk wel naar aarde genoemd zijn, of naar hart, een aardbei heeft wel een beetje de vorm van een hart. Is dat niet veel leuker? Een hartbes? Mijn hart hebben deze vruchten in ieder geval.

Meer aardbeiengeschiedenis van mijn blog:  http://landentuinbouw.spinazieacademie.nl/2013/07/scheepsladingen-aardbeien.html




Labels: , , ,

1 reacties:

Anonymous Anoniem zei...

Mooi plaatje bij het blog uit 2013.

Ik heb de kaart van het schilderij van Coorte. Lievr het schilderij maar ja...

Ik ben fan van Coorte.

Mary Janson

9 juni 2015 om 13:50  

Een reactie plaatsen

Aanmelden bij Reacties plaatsen [Atom]

<< Homepage